Majątkowy charakter sprawy o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku najmu lokalu mieszkalnego
Rozdział właściwości według podziału na sprawy majątkowe i niemajątkowe (art. 17 pkt 1 i pkt 4 k.p.c.) Najem lokalu; właściwe przepisy (art. 680 k.c.)
Sprawa o ustalenie nieistnienia stosunku najmu lokalu mieszkalnego jest sprawą o prawo majątkowe, w której o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia (art. 398[2] § 1 zdanie pierwsze k.p.c.).
Rozpoznawana sprawa nie dotyczy kwestii czynszu najmu. Jest sprawą o ustalenie, że nie istnieje, na skutek dorozumianego wypowiedzenia przez pozwanego S.W., stosunku najmu lokalu mieszkalnego pomiędzy pozwanymi. Jest zatem sprawą o ustalenie stosunku prawnego najmu i jako taka nie jest objęta dyspozycją art. 398[2] § 2 pkt 1 k.p.c. Przepis ten nie mógł być więc podstawą odrzucenia skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej.
Rozpoznawana sprawa należy do kategorii spraw o prawa majątkowe w rozumieniu powyższego przepisu. Chodzi w niej o ustalenie nieistnienia stosunku najmu lokalu mieszkalnego, a stosunek najmu lokalu mieszkalnego jest niewątpliwie prawem o charakterze majątkowym, tj. takim, którego istnienie lub nieistnienie wpływa na sytuację lub stosunki majątkowe stron. Niezależnie bowiem od podnoszonej przez powoda jego subiektywnie odczuwanej potrzeby uzyskania poczucia bezpieczeństwa czy pewności w wyniku wyroku sądowego jakiego oczekiwał w sprawie, niewątpliwe jest, że wyrok ten ma bezpośredni wpływ na sytuację majątkową jego oraz pozwanych: decyduje bowiem o tym, czy powód jest najemcą czy tylko współnajemcą lokalu mieszkalnego oraz czy pozwany jest czy nie jest najemcą tego lokalu. Decyduje więc o istnieniu oraz zakresie prawa majątkowego jakim jest prawo najmu.
Zgodnie z art. 23 k.p.c. w sprawach o istnienie prawa najmu wartość przedmiotu sporu (zaskarżenia) stanowi przy umowach zawartych na czas oznaczony suma czynszu za czas sporny lecz nie więcej niż rok, a przy umowach na czas nie oznaczony – suma czynszu za okres trzech miesięcy.
Postanowienie SN z dnia 11 grudnia 2009 r., V CZ 61/09
Standard: 72069 (pełna treść orzeczenia)
Sprawa, której przedmiot stanowi ustalenie wstąpienia w stosunek najmu jest sprawą o prawa majątkowe (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2002 r., II CZ 82/02
Postanowienie SN z dnia 10 września 2009 r., V CZ 40/09
Standard: 72073 (pełna treść orzeczenia)