Odpowiedzialności ratione personae za działania obrońców
Obrońca w procesie karnym (art. 82 k.p.k.) Odpowiedzialność odszkodowawcza władzy publicznej w trybie postępowania karnego (art. 552 k.p.k.)
Trybunał powtarza, że „Państwo nie może ponosić odpowiedzialności za wszelkie niepowodzenia obrońcy ustanowionego w ramach bezpłatnej pomocy prawnej (...) Zgodnie z zasadą niezależności adwokatury od Państwa, iż sposób prowadzenia obrony jest zasadniczo sprawą między oskarżonym a obrońcą, niezależnie od tego, czy mamy do czynienia z bezpłatną czy płatną pomocą prawną. (...) Zgodnie z postanowieniami artykułu 6 § 3 właściwe władze krajowe mają obowiązek interwencji wyłącznie w przypadku, gdy niezdolność obrońcy ustanowionego w ramach bezpłatnej pomocy prawnej do zapewnienia skutecznej reprezentacji jest oczywista lub w inny sposób znana władzom (wyrok w sprawie Kamasinski przeciwko Austrii z dnia 19 grudnia 1989 r., Seria A nr 168, str. 33).
Czernyszow przeciwko Polsce (Skarga nr 35630/02)
Standard: 4296
Państwo ponosi odpowiedzialność za działania lub zaniechania swoich organów. Mając na uwadze niezależność zawodów prawniczych od państwa, sposób prowadzenia obrony jest wyłącznie sprawą pomiędzy stroną a jej obrońcą bez względu na to, czy obrońca był wyznaczony z urzędu, czy opłacany przez stronę. Państwo nie ponosi odpowiedzialności (z wyłączeniem szczególnych okoliczności) za działania obrońcy. (zob. Artico przeciwko Włochom, wyrok z dnia 30 maja 1980 r., Seria A, nr 37, str. 18, Daud przeciwko Portugalii, wyrok z dnia 21 kwietnia 1998, Reporty 1998-II, str. 749, § 38, Tuziński przeciwko Polsce, skarga nr 40140/98, wyrok z dnia 30 marca 1999 r., Rutkowski przeciwko Polsce, skarga nr 45995/99 ECHR 2000-XI, Cuscanti przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, skarga nr 32771/96, wyrok z dnia 24 września 2002 r).
Jednakże samo wyznaczenie obrońcy do reprezentowania strony w postępowaniu nie jest równoznaczne z zabezpieczeniem skutecznej pomocy prawnej. Jeśli Państwo jest poinformowane o problemach związanych z obroną, to powinno podejmować działania, a nie pozostawać bezczynne. Ocena, czy pomoc prawna może być uznana za skuteczną i rzeczywistą, musi być dokonywana po wzięciu pod uwagę okoliczności sprawy i całego postępowania. (zob. Artico przeciwko Włochom, op. cit., Goddi przeciwko Włochom, wyrok z dnia 9 kwietnia 1984 r., Rutkowski przeciwko Polsce, op. cit., Staroszczyk przeciwko Polsce, Siałkowska przeciwko Polsce.
Kulikowski przeciwko Polsce (skarga nr 18353/03)
Standard: 4295