Naruszenie prawa do wolności podczas zatrzymania i doprowadzenia do izby wytrzeźwień
Zażalenie na zatrzymanie (art 246 k.p.k.) Przymusowe leczenie alkoholików Zadośćuczynienie z tytułu pozbawienia wolności (art. 445 § 2 k.c.)
Żeby zobaczyć pełną treść należy się zalogować i wykupić dostęp.
Przedmiotem sprawy z 4 kwietnia 2000 r. Witold Litwa p. Polsce (skarga nr 26629/95) był art. 5 ust. 1 lit. e EKPC, a ściślej przesłanki zgodnego z prawem pozbawienia wolności alkoholików. ETPCz przesądził, że ratio legis art. 5 ust. 1 EKPC wskazuje na prawidłowe rozumienie wyrażenia "alkoholik" w takim sensie, iż przedmiot i cel tego przepisu nie może być interpretowany jako zezwalający jedynie na pozbawienie wolności "alkoholika" w sensie ścisłym, tj. oznaczającym osobę będącą w klinicznym stanie alkoholizmu.
Na mocy wskazanego przepisu można umieszczać w izolacji także osobę nie zdiagnozowaną jako "alkoholik", ale której zachowanie się pod wpływem alkoholu stanowi zagrożenie dla porządku publicznego bądź dla niej samej. Wyrok w tej sprawie wszedł do klasyki orzecznictwa strasburskiego, jest przywoływany w kolejnych sprawach (np. w wyroku z 8 czerwca 2004 r. w sprawie Hilda Hafsteindottir p. Islandii, nr 40905/98). Jednocześnie, w omawianym wyroku ETPCz zdecydował, że w rozstrzyganym przypadku - pomimo rozszerzającej interpretacji pojęcia "alkoholiczki" z art. 5 ust. 1 lit. e EKPC doszło do naruszenia wobec arbitralności czynności policjantów, którzy mogli użyć w tym zdarzeniu wobec nietrzeźwego innego, łagodniejszego środka (np. zabranie do ośrodka opieki społecznej lub do swojego miejsca zamieszkania).
Wyrok TK z dnia 23 listopada 2016 r., K 6/14
Standard: 4754 (pełna treść orzeczenia)
Zatrzymanie w izbie wytrzeźwień w Polsce stanowi „pozbawienie wolności” w rozumieniu artykułu 5 § 1 Konwencji (por. Witold Litwa p. Polsce, nr 26629/95, ETPCZ 2000-III).
Zasadniczym aspektem niniejszej sprawy jest fakt, że skarżąca w trakcie zatrzymania została siłą rozebrana przez kobietę i dwóch mężczyzn, a następnie skrępowana pasami bezpieczeństwa. Trybunał nie może przeoczyć faktu, że skarżąca została rozebrana przez troje pracowników izby, kobietę i dwóch mężczyzn. Jednak dla Trybunału większe znaczenie ma fakt, że reakcją na zachowanie skarżącej w pomieszczeniu dla zatrzymanych było jej skrępowanie pasami bezpieczeństwa. Skarżąca stwierdziła, że pozostała w nich do zwolnienia następnego dnia, rano, czyli dziesięć godzin.
Trybunał może zgodzić się z twierdzeniem, że agresywne zachowanie jednostki w stanie nietrzeźwym może wymagać użycia pasów bezpieczeństwa, pod oczywistym warunkiem, że systematycznie sprawdza się stan tak unieruchomionej jednostki. Jednakże w przedmiotowej sprawie nie dano żadnego wyjaśnienia potrzeby unieruchomienia skarżącej na tak długi czas. Długotrwałe unieruchomienie skarżącej musiało być dla niej źródłem wielkiego stresu i dyskomfortu fizycznego. Poziom cierpienia, na jaki została narażona nie może być uznany za zgodny ze standardami wytyczonymi przez artykuł 3 Konwencji.
Zważywszy na okoliczności przypadku skarżącej, Trybunał jest zdania, że zachowanie władz może być racjonalnie uznane za poniżające traktowanie, niezgodne ze standardami artykułu 3. Doszło zatem do naruszenia artykułu 3 Konwencji.
Wiktorko przeciwko Polsce (Skarga nr 14612/02)
Standard: 4543