Dobro i interes ubezwłasnowolnionego jako kryterium rozstrzygnięcia wniosku o zezwolenie
Zezwolenie sądu opiekuńczego we wszelkich ważniejszych sprawach (art. 156 k.r.o. i art. 593 k.p.c.)
Wszelkie czynności podejmowane przez opiekuna winny mieć na uwadze przede wszystkim dobro podopiecznego (art. 154 kro). Opiekun jest, więc zobowiązany wykonywać swoje czynności tak, jak tego wymaga należyta troska o interes majątkowy podopiecznego.
Inicjując niniejsze postępowanie opiekun prawny J. Ż. domaga się zgody na przeniesienie w drodze darowizny udziału w prawie własności nieruchomości przysługującego ubezwłasnowolnionej na rzecz osób trzecich tj. na rzecz swoich dzieci (00:01:24) i co istotne bez żadnego, prawnie określonego, ekwiwalentu np. w postaci dożywocia. W istocie, więc uwzględnienie wniosku J. Ż., skutkowałoby zgodą na „wywłaszczenie” ubezwłasnowolnionej bez zapewnienia żadnego świadczenia wzajemnego. Tak wiec, modus operandi niniejszego wniosku, nie było dobro ubezwłasnowolnionej, ale wzbogacenie osób spokrewnionych z wnioskodawcą, co, z punktu widzenia interesu podopiecznej jest całkowicie bez znaczenia.
Regulacji przewidzianej w art. 156 kro, zgodnie z którą opiekun powinien uzyskiwać zezwolenie sądu opiekuńczego we wszelkich ważniejszych sprawach, nie można traktować jak sui generis zwrotu kosztów opieki lub wynagrodzenie dla opiekuna. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 162 § 1- § 3 kro, sąd opiekuńczy przyznaje opiekunowi za sprawowanie opieki na jego żądanie stosowne wynagrodzenie okresowe albo wynagrodzenie jednorazowe w dniu ustania opieki lub zwolnienia go od niej. Sąd też zdecyduje, czy wypłacone wynagrodzenie zostanie pokryte z dochodów lub z majątku osoby, dla której opieka została ustanowiona, czy też ze środków publicznych. Tak wiec fakt, że wnioskodawca zrezygnował z pracy, aby zajmować się ubezwłasnowolnią, nie uzasadnia w wystarczającym stopniu zgody Sądu na dysponowanie przez opiekuna udziałem w prawie własności I. Ż.
Ostatecznie Sąd oddalił wniosek, gdyż czynności, które miałyby być podejmowane w imieniu ubezwłasnowolnionej, nie były zgodne z jej dobrem i interesem majątkowym.
Postanowienie SR w Wieliczce z dnia 9 czerwca 2017r., IV RNs 119/17
Standard: 29703 (pełna treść orzeczenia)
Utrwalone od wielu lat jednolite orzecznictwo sądowe dotyczące samego ubezwłasnowolnienia nakazuje sądowi uwzględnienie dobra (interesu) osoby ubezwłasnowolnianej. Instytucja ta ma służyć ochronie osoby chorej, niebędącej w stanie kierować swoim postępowaniem, nie zaś dobru wnoszącego o ubezwłasnowolnienie wnioskodawcy (zob. postanowienia SN z: 8 stycznia 1966 r., II CR 412/65; 27 października 1976 r., II CR 387/76; 30 stycznia 2015 r., III CSK 149/14), jego rodziny (zob. postanowienie SN z 29 grudnia 1983 r., I CR 377/83), innych osób lub instytucji (zob. postanowienia SN z: 15 maja 1969 r., I CR 132/68; 11 listopada 1970 r., II CR 336/70).
Wyrok TK z dnia 28 czerwca 2016 r., K 31/15
Standard: 29705
Standard: 29704