Powództwo o ustanowienie odrębnej własności lokalu w razie bezczynności spółdzielni
Powództwo o ustanowienie odrębnej własności lokalu w razie bezczynności spółdzielni (art. 49 [1] u.s.m.)
Żeby zobaczyć pełną treść należy się zalogować i wykupić dostęp.
Art. 49 [1] u.s.m. wymaga rozważenia dwóch zasadniczych kwestii, tj. legitymacji danej osoby do wytoczenia przewidzianego w art. 49 [1] u.s.m. powództwa oraz postępu działań podejmowanych przez spółdzielnię w celu wyodrębnienia samodzielnego lokalu.
Legitymacja procesowa przysługuje wyłącznie członkowi lub osobie wymienionej w art. 12 ust. 1, art. 17 [14] ust. 1, art. 17 [15] ust. 1, art. 39 ust. 1, art. 48 ust. 1 i 2, art. 48 [1], 52 u.s.m. i art. 5 ust. 1 nowelizacji z 2007 r. oraz spełniającej wymagania określone w tych przepisach. Co za tym idzie, dotyczy:
- członka, któremu przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego (art. 12 ust. 1 u.s.m.),
- członka lub osoby niebędącej członkiem spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu (art. 17 [14] ust. 1 u.s.m.),
- członka spółdzielni mieszkaniowej albo osoby niebędącej członkiem spółdzielni, którym przysługuje prawo do miejsca postojowegow wielostanowiskowym garażu (art. 17 [15] ust. 1 u.s.m.),
- najemcy lokalu użytkowego, w tym garażu, a także najemcy pracowni wykorzystywanej przez twórcę do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki, który poniósł w pełni koszty budowy tego lokalu albo ponieśli je jego poprzednicy prawni (art. 39 ust. 1 u.s.m.),
- najemcy spółdzielczego lokalu mieszkalnego,który przed przejęciem przez spółdzielnię mieszkaniową był mieszkaniem przedsiębiorstwa państwowego, państwowej osoby prawnej lub państwowej jednostki organizacyjnej, jeżeli najemca był uprawniony do korzystania z tego lokalu w dniu jego przejęcia oraz osobie bliskiej w stosunku do tego najemcy (art. 48 ust. 1 i 2 u.s.m.),
- spadkobiercy członka spółdzielni, który wystąpił z żądaniem przeniesienia własności lokalu określonym w art. 12 (art. 48 1 u.s.m.),
- członków uprawnionych do przeniesienia na ich rzecz własności domów jednorodzinnych i lokali mieszkalnych wybudowanych w tym celu (52 u.s.m.),
- członka spółdzielni, któremu przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, lokalu użytkowego lub garażu, albo jego poprzednika prawnego, gdy był właścicielem tego lokalu i prawo własnościz mocy przepisów ustawy z 17 lutego 1961 r. o spółdzielniach i ich związkach(Dz. U. Nr 12, poz. 61 oraz z 1974 r. Nr 47, poz. 281) zostało przekształconew ograniczone prawo rzeczowe do tego lokalu (art. 5 ust. 1 nowelizacji z 2007 r.).
- Wszystkie z tych przepisów normują obowiązek spółdzielni zawarciaz wymienioną w nich osobą umowy przeniesienia własności lokalu.
Wyrok SA w Łodzi z dnia 19 listopada 2018 r., I ACa 1653/17
Standard: 28270 (pełna treść orzeczenia)
Nie ma przeszkód, aby sąd rozpoznający roszczenie w trybie art. 49 [1] ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych mógł ustalić wszystkie niezbędne elementy do wyodrębnienia i przeniesienia własności lokalu (wyrok SA w Łodzi z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I ACa 1096/12).
Pierwotną przesłanką zastosowania tego przepisu i czynienia dalej idących ustaleń jest stwierdzenie bezczynności spółdzielni. Osoba występująca z powództwem o ustanowienie odrębnej własności lokalu powinna przytoczyć, a następnie udowodnić fakty wskazujące na zaistnienie bezczynności spółdzielni w wypełnieniu obowiązku zawarcia umowy przeniesienia własności lokalu.” Jest to warunek pierwotny procedowania w takim postępowaniu.
W procesie opartym na art. 49 [1] ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, bezczynności spółdzielni nie domniemywa się. Osoba występująca z powództwem o ustanowienie odrębnej własności lokalu powinna przytoczyć, a następnie udowodnić fakty wskazujące na zaistnienie bezczynności spółdzielni w wypełnieniu obowiązku zawarcia umowy przeniesienia własności lokalu. Istotnym jest również to, że ocenie Sądu poddawane jest jedynie wystąpienie w działaniach spółdzielni bezczynności, nie zaś skuteczność jej działań.
Fakt, czy w działaniach spółdzielni nastąpiła bezczynność każdorazowo należy rozpatrywać i oceniać z uwzględnieniem całokształtu okoliczności sprawy, w tym realną możliwość podjęcia przez spółdzielnię działań zmierzających do ustanowienia odrębnej własności lokalu, stanu prawnego gruntów i budynków oraz zakresu niezbędnych czynności, jakie należy podjąć, aby spełnić żądanie członka o ustanowienie odrębnej własności lokalu (wyrok SA w Warszawie z dnia 28 stycznia 2011 r., VI ACa 791/10, wyrok SA w Ł. z dnia 13 lutego 2013 r., I ACa 1096/12).
Bezczynność może polegać na niedziałaniu, opieszałości lub nieuzasadnionym opóźnieniu (wyrok SA w Warszawie z dnia 18 grudnia 2012 r., VI ACa 1010/12).
W niniejszej sprawie jednak strona powodowa w ogóle nie wyjaśniła, na czym bezczynność pozwanej spółdzielni miałaby polegać, jakich okresów czasu dotyczy, ewentualnie – które z czynności podjęte zostały z nieuzasadnionym opóźnieniem. Sam fakt czasochłonności podejmowanych działań nie oznacza jeszcze, że jest to wynik zaniechań po stronie pozwanej. Jak wynika z zeznań świadków, działania spółdzielni uzależnione są od osób trzecich, urzędów, procedur administracyjnych. Spółdzielnia podjęła szereg rozmaitych czynności, wykonała szereg wystąpień, zwracała się do różnych organów i osób fizycznych. Tymczasem, strona powodowa nawet nie wskazywała, które działania mogły być uznane za opóźnione, wykonane z opieszałością, czy niedokonane.
„Uwzględnienie żądania opartego na art. 49 [1] ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jest możliwe wówczas, kiedy stan prawny nieruchomości na to pozwala, to jest kiedy możliwe jest ustanowienie odrębnej własności lokalu z ustaleniem wielkości udziałów we współwłasności nieruchomości wspólnej związanych z odrębną własnością każdego lokalu.” – jak wywiódł SA w Łodzi w wyroku z dnia 13 lutego 2013 r., I ACa 1096/12.
Wyrok SO w Łodzi z dnia 18 września 2017r., II C 84/17
Standard: 9783 (pełna treść orzeczenia)
Standard: 46418
Standard: 28248
Standard: 27960
Standard: 28180
Standard: 28181
Standard: 70074
Standard: 81741
Standard: 53995