Okoliczności nieistotne z punktu widzenia oceny nieuczciwego charakteru warunku umowy
Nieuczciwe warunki umowy, które nie były indywidualnie negocjowane (art. 3 D 93/13) Zakres i przedmiot oceny nieuczciwego charakteru warunków umowy (art. 4 D. 93/13)
Art. 385[1] i n. k.c. stanowią instrument kontroli treści umowy (stosunku prawnego), nie zaś tego, w jaki sposób jest bądź ma być ona przez strony wykonywana.
Ocena skuteczności klauzuli umownej na gruncie przepisów Kodeksu cywilnego o niedozwolonych postanowieniach umownych nie ma związku z samym wykonywaniem umowy. Fakt wykonywania umowy przez jej strony, które są nieskuteczne ab initio, nie wpływa na tę ocenę.
Art. 385[1] i n. k.c. stanowią instrument kontroli treści umowy (stosunku prawnego), nie zaś tego, w jaki sposób jest bądź ma być ona przez strony wykonywana.
W postanowieniu z 11 czerwca 2015 r., C-602/13, w sprawie Banco Bilbao Vizcaya Argentaria SA przeciwko F. Quintano Ujeta i M. I. Sánchez García Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że okoliczność, iż oceniane postanowienie nie zostało wykonane, nie może wykluczyć - per se - ustalenia, że powoduje znaczącą nierównowagę między prawami i obowiązkami stron wynikającymi z umowy na niekorzyść konsumenta.
W wyroku z 26 stycznia 2017 r., C-421/14, w sprawie Banco Primus SA przeciwko Jesúsowi Gutiérrezowi Garcíi, Trybunał wskazał, że dyrektywę 93/13 należy interpretować w ten sposób, że jeżeli sąd krajowy stwierdzi „nieuczciwy” charakter - w rozumieniu art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13 - warunku umowy uzgodnionego z konsumentem przez przedsiębiorcę, okoliczność, że warunek ten nie został wykonany, nie stoi jako taka na przeszkodzie temu, by sąd krajowy wyciągnął wszelkie konsekwencje wynikające z „nieuczciwego” charakteru tego warunku (zob. podobnie postanowienie z 11 czerwca 2015 r., Banco Bilbao Vizcaya Argentaria, C-602/13).
Ważność umowy, a w szczególności skuteczność jej postanowień w kontekście oceny niedozwolonego charakteru na gruncie dyrektywy 93/13/EWG, ocenia się z chwili zawarcia umowy, a nie według okoliczności wykonywania (zob. uchwałę (7) SN z 20 czerwca 2018 r., sygn. akt III CZP 29/17).
Art. 385[1] i n. k.c. stanowią instrument kontroli treści umowy (stosunku prawnego), nie zaś tego, w jaki sposób jest bądź ma być ona przez strony wykonywana.
Wyrok SN z dnia 28 września 2021 r., I CSKP 74/21
Standard: 58952 (pełna treść orzeczenia)
Zamiar przedsiębiorcy, który zastosował warunek umowny uznany za nieuczciwy nie ma wpływu na prawa, jakie przysługują konsumentom na podstawie przepisów dyrektywy 93/13; podobnie rzecz się ma w odniesieniu do art. 10 ust. 2 dyrektywy 2008/48. Co za tym idzie konsument nie może być zobowiązany, w celu powołania się na prawa wynikające z tych przepisów, do wykazania umyślnego charakteru zachowania danego przedsiębiorcy.
Wyrok TSUE z dnia 22 kwietnia 2021 r., C-485/19
Standard: 82966 (pełna treść orzeczenia)
Standard: 82968