Swoboda w zabezpieczaniu wykonania świadczenia; otwarty katalog zabezpieczeń osobistych
Zasada swobody umów (art. 353[1] k.c.)
Zabezpieczenie wykonania świadczenia nie musi przyjmować wyłącznie form kodeksowych. Jest to rodzaj umowy stron o określonej kauzie, a więc o ile nie narusza ona zasada współżycia społecznego i nie sprzeciwia się właściwości stosunku ani ustawie jest dopuszczalna na podstawie art. 353[1] k.c. W przypadku gdy taka umowa jest niejednoznaczna bądź każda ze stron rozumie ją w inny sposób podlega także wykładni w ramach art. 65 k.c.
Wyrok SA w Szczecinie z dnia 15 lutego 2018 r., I ACa 872/17
Standard: 52002 (pełna treść orzeczenia)
De lege lata nie jest wykluczone tworzenie przez strony zabezpieczenia służącego wzmocnieniu wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki pieniężnej.
Katalog zabezpieczeń osobistych pozostaje, oczywiście, w zasadzie otwarty i nie byłoby wykluczone w obrocie prawnym czynienie z określonych instytucji (w tym też np. z umowy przedwstępnej, art. 389-390 k.c.) odpowiedniego zabezpieczenia o charakterze osobistym (art. 353[1] k.p.c.).
Ewentualne ograniczenia w tym zakresie mogłyby wynikać z przepisów ogólnych (np. tworzących określone bariery prawne w zakresie treści i celu stosunków obligacyjnych; art. 353[1] k.c. i art. 58 k.c.).
Innymi słowy, tworzenie nowych, oryginalnych postaci zabezpieczeń osobistych może być poddane kontroli sądu z punktu widzenia kryteriów prawnych sformułowanych we wspomnianych przepisach.
Wyrok SN z dnia 16 lipca 2004 r., I CK 114/04
Standard: 48604 (pełna treść orzeczenia)